Η αναζήτηση επαγγελματιών οδηγών στην Ινδία και την Αίγυπτο ανοίγει μια ευρύτερη συζήτηση για τις αποδοχές, τις συνθήκες εργασίας, την επαγγελματική εκπαίδευση και το μέλλον των ελληνικών μεταφορών.
Γιώργος Αθανασίου
Η αναζήτηση οδηγών από την Ινδία και την Αίγυπτο από επιχειρήσεις του κλάδου των μεταφορών φέρνει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που δεν αφορά μόνο την κάλυψη των σημερινών κενών προσωπικού. Αφορά και τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα σχεδιάζει το μέλλον ενός επαγγέλματος κρίσιμου για τις δημόσιες συγκοινωνίες και την οικονομία.
Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, αντιπροσωπεία της Ομοσπονδίας ΚΤΕΛ επισκέφθηκε την Ινδία, με στόχο να διερευνηθεί η δυνατότητα προσέλκυσης επαγγελματιών οδηγών στην Ελλάδα. Οι σχετικές αναφορές κάνουν λόγο για περίπου 500 ελλείψεις οδηγών στη χώρα, ενώ η έλλειψη επαγγελματιών οδηγών αποτελεί ευρύτερο ευρωπαϊκό πρόβλημα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:“Επαγγελματίες Οδηγοί: Ένα Επάγγελμα σε Κρίση – Θα Υπάρχουν Αύριο Λεωφορεία χωρίς Οδηγούς;”
Η ανάγκη κάλυψης των κενών είναι υπαρκτή. Το ερώτημα, όμως, είναι αν η προσέλκυση εργαζομένων από τρίτες χώρες θα αποτελέσει μια συμπληρωματική λύση ή αν θα γίνει η βασική απάντηση σε ένα πρόβλημα που χρειάζεται συνολικότερη αντιμετώπιση.
Πώς θα γίνει ξανά ελκυστικό το επάγγελμα του οδηγού;
Πριν αναζητηθούν εργαζόμενοι χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, χρειάζεται να εξεταστεί γιατί δεν επαρκεί το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό στην Ελλάδα.
Οι αποδοχές, τα ωράρια, οι ημέρες ανάπαυσης, η ευθύνη της οδήγησης και οι συνολικές συνθήκες εργασίας επηρεάζουν την απόφαση κάποιου να επιλέξει ή να παραμείνει σε αυτό το επάγγελμα.
Η αντιμετώπιση του προβλήματος απαιτεί συγκεκριμένες πρωτοβουλίες:
- Καλύτερες συνθήκες εργασίας, με τήρηση των ωραρίων και των περιόδων ανάπαυσης.
- Ανταγωνιστικές αποδοχές, ανάλογες με την ευθύνη και τις απαιτήσεις του επαγγέλματος.
- Ενίσχυση της επαγγελματικής εκπαίδευσης, με ουσιαστική στήριξη των νέων που θέλουν να αποκτήσουν τα απαιτούμενα διπλώματα και προσόντα.
- Κίνητρα για νέους εργαζομένους και γυναίκες, ώστε το επάγγελμα να προσελκύει ευρύτερο ανθρώπινο δυναμικό.
- Μακροπρόθεσμος σχεδιασμός, ώστε οι επιχειρήσεις να μην αντιμετωπίζουν τις ελλείψεις μόνο όταν αυτές μετατρέπονται σε λειτουργικό πρόβλημα.
Η πρόσληψη από το εξωτερικό δεν είναι από μόνη της λύση
Η νόμιμη πρόσληψη επαγγελματιών από τρίτες χώρες μπορεί να συμβάλει στην κάλυψη πραγματικών αναγκών. Δεν πρέπει, όμως, να υποκαθιστά την προσπάθεια βελτίωσης των συνθηκών που θα επέτρεπαν σε περισσότερους ανθρώπους στην Ελλάδα να επιλέξουν το επάγγελμα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:Έρχονται για δουλειά οι πρώτοι οδηγοί από τρίτες χώρες
Παράλληλα, απαιτούνται σαφείς κανόνες για την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων, την απαιτούμενη άδεια οδήγησης, την εκπαίδευση, την επικοινωνία με τους επιβάτες και την οδική ασφάλεια. Οι εργαζόμενοι από το εξωτερικό πρέπει να έχουν νόμιμη απασχόληση και να προστατεύονται από εκμετάλλευση, με τους ίδιους κανόνες εργασίας που ισχύουν για τους υπόλοιπους εργαζομένους.
Το ζητούμενο δεν είναι να αποκλειστεί ένας οδηγός εξαιτίας της εθνικότητάς του. Είναι να μην καταλήξει η εισαγωγή εργατικού δυναμικού να αποτελεί τη μόνιμη απάντηση σε συνθήκες που αποθαρρύνουν την εγχώρια προσφορά εργασίας.
Χρειάζεται εθνικό σχέδιο για τους επαγγελματίες οδηγούς
Η Ελλάδα χρειάζεται μια ολοκληρωμένη πολιτική για το επάγγελμα του οδηγού, με στοιχεία για τις πραγματικές ελλείψεις, τις προβλεπόμενες συνταξιοδοτήσεις, τις νέες εισόδους στο επάγγελμα και τις ανάγκες των μεταφορών τα επόμενα χρόνια.
Ένα τέτοιο σχέδιο θα πρέπει να συνδυάζει την επαγγελματική κατάρτιση, την ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού, τη βελτίωση των εργασιακών συνθηκών και, όπου αποδεδειγμένα απαιτείται, τη νόμιμη προσέλκυση εργαζομένων από το εξωτερικό.
Η συζήτηση για τους οδηγούς από τρίτες χώρες δεν πρέπει να περιοριστεί στο πόσοι εργαζόμενοι μπορούν να έρθουν και πόσο γρήγορα. Πρέπει να απαντήσει και σε ένα βαθύτερο ερώτημα: τι κάνει η Ελλάδα για να διασφαλίσει ότι το επάγγελμα του οδηγού θα παραμείνει ελκυστικό για τις επόμενες γενιές;
Η κάλυψη των σημερινών αναγκών είναι απαραίτητη. Εξίσου απαραίτητο είναι να μη μετατραπεί μια προσωρινή λύση σε μόνιμη εξάρτηση, χωρίς να έχουν αντιμετωπιστεί οι αιτίες που δημιούργησαν το πρόβλημα.