Οι Δήμοι ζητούν το δικό τους μερίδιο στις ΑΠΕ

Μια νέα διεκδίκηση αναπτύσσεται στο εσωτερικό της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καθώς οι Δήμοι ζητούν μεγαλύτερο μερίδιο από τα οικονομικά οφέλη που παράγουν τα έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.

Η ενεργειακή μετάβαση των τοπικών κοινωνιών με πρωταγωνιστές τους Δήμους βρέθηκε στο επίκεντρο της ημερίδας του Κέντρου Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας (ΚΑΠΕ), με θέμα «Η Ενεργειακή Μετάβαση στα Ελληνικά Νησιά – Πράσινο Νησί Άη Στράτης», που πραγματοποιήθηκε στη Λήμνο την Τετάρτη 10 Ιουνίου 2026. Στην εκδήλωση απηύθυνε χαιρετισμό ο Πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) και Δήμαρχος Αμπελοκήπων-Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου.

Ο κ. Κυρίζογλου υπογράμμισε ότι ο Άη Στράτης αποτελεί ένα έμπρακτο και ιδιαίτερα σημαντικό παράδειγμα για τον ρόλο των ελληνικών νησιών στην πράσινη μετάβαση, την ενεργειακή αυτάρκεια και την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Όπως ανέφερε, «Ένα μικρό νησί, ένα μεγάλο παράδειγμα. Αυτός θα μπορούσε να είναι ο εναλλακτικός τίτλος της σημερινής ημερίδας», επισημαίνοντας ότι το νησί του Αγίου Ευστρατίου αποδεικνύει πως η καινοτομία και η βιώσιμη ανάπτυξη μπορούν να εφαρμοστούν με επιτυχία σε τοπικό επίπεδο.

«Αποτελεί ένα έμπρακτο παράδειγμα της ενσωμάτωσης του ενωσιακού δικαίου για τη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της προστασίας του Περιβάλλοντος στο εθνικό δίκαιο, με σημαντικά θετικά πολλαπλασιαστικά οφέλη», σημείωσε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ.

Ο ρόλος των Δήμων στην ενεργειακή πολιτική

Ο κ. Κυρίζογλου τόνισε ότι στα ζητήματα της Ενέργειας η ΚΕΔΕ παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και παρεμβαίνει τεκμηριωμένα σε όλα τα στάδια του θεσμικού διαλόγου. Υπενθύμισε ότι η Ένωση είχε διατυπώσει τις θέσεις της ήδη από την πρώτη ημέρα της διαβούλευσης για το Σχέδιο Νόμου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που αφορά τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας για τις ανανεώσιμες πηγές και δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ στις 5 Μαΐου 2026 (Ν. 5299/2026).

«Η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να βρίσκεται στο περιθώριο των ενεργειακών εξελίξεων. Οι Δήμοι οφείλουν και δικαιούνται να έχουν ουσιαστικό ρόλο στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της εθνικής ενεργειακής πολιτικής», υπογράμμισε.

Στο πλαίσιο αυτό, η ΚΕΔΕ διεκδικεί:

– Την ενεργό και θεσμικά κατοχυρωμένη συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α’ Βαθμού στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της εθνικής ενεργειακής πολιτικής.

– Τη διασφάλιση επαρκούς χρηματοδότησης για έργα ενεργειακής αναβάθμισης δημοτικών κτιρίων και υποδομών, καθώς και για καινοτόμα έργα με άμεσο όφελος για τις τοπικές κοινωνίες.

– Την ουσιαστική τροποποίηση του προγράμματος «ΑΠΟΛΛΩΝ» και τη διεύρυνση του ρόλου των Ενεργειακών Κοινοτήτων των Δήμων.

– Τη διασφάλιση της έγκαιρης και ισότιμης διασύνδεσης των Ενεργειακών Κοινοτήτων στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

– Τη βελτίωση της συμμετοχής των Δήμων στην πολιτική ηλεκτροκίνησης με ειδικά χρηματοδοτικά και θεσμικά εργαλεία.

– Την αύξηση των θεσμοθετημένων Ειδικών Τελών ΑΠΕ και την επέκτασή τους στα έργα αποθήκευσης ενέργειας.

– Την αλλαγή του τρόπου απόδοσης του Ειδικού Τέλους ΑΠΕ για μεγαλύτερη διαφάνεια και ταχύτητα κατανομής.

– Τη συμπερίληψη των μεγάλων καταναλώσεων των Δήμων, όπως οδοφωτισμός και αντλιοστάσια, στα αντισταθμιστικά οφέλη των έργων ΑΠΕ.

Η πράσινη μετάβαση με τοπικό αποτύπωμα

Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ επεσήμανε ότι η ενεργειακή μετάβαση δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς ισχυρούς και οικονομικά βιώσιμους Δήμους. «Η πράσινη μετάβαση πρέπει να έχει σαφές τοπικό αποτύπωμα και μετρήσιμο όφελος για τους πολίτες», ανέφερε, προσθέτοντας ότι απαιτείται δίκαιη κατανομή των ωφελειών και ενίσχυση της τοπικής ανθεκτικότητας.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο παράδειγμα του Άη Στράτη, το οποίο, όπως είπε, μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο για τα ακριτικά νησιά, συμβάλλοντας στην άρση της απομόνωσης και στην ενίσχυση της τοπικής ανάπτυξης, σε συνδυασμό με τις παραδοσιακές παραγωγικές δραστηριότητες όπως η αλιεία, η κτηνοτροφία και ο τουρισμός.

Κλείνοντας, ο κ. Κυρίζογλου τόνισε ότι οι Δήμοι αποτελούν τον βασικό πυλώνα για την επίτευξη της βιωσιμότητας σε τοπικό επίπεδο. «Αφουγκραζόμαστε καλύτερα από όλους τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών μας. Είμαστε παρόντες σε όλες τις σύγχρονες εξελίξεις και διεκδικούμε με συνέπεια τον ρόλο που αναλογεί στην Αυτοδιοίκηση», σημείωσε, επισημαίνοντας πως η Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει αποδείξει διαχρονικά την αποτελεσματικότητά της και τη δέσμευσή της απέναντι στην κοινωνία και το περιβάλλον.