Μια νέα έρευνα καταγράφει μια ανησυχητική τάση: όλο και περισσότεροι νέοι φαίνεται να στρέφονται στην Τεχνητή Νοημοσύνη για συμβουλές και στήριξη, αντί να απευθύνονται στους γονείς τους.
Σχεδόν ένας στους δύο νέους στην Ευρώπη έχει χρησιμοποιήσει chatbot Τεχνητής Νοημοσύνης για να συζητήσει προσωπικά ζητήματα, σύμφωνα με έρευνα του Ipsos BVA. Η τεχνολογία φαίνεται να καθιερώνεται ως πηγή συναισθηματικής στήριξης, υποκαθιστώντας σε ορισμένες περιπτώσεις την ανθρώπινη επικοινωνία.
Από τους 3.800 συμμετέχοντες, το 51% δήλωσε ότι είναι «εύκολο» να μιλήσει για ζητήματα ψυχικής υγείας με ένα chatbot. Αντίστοιχα, το 49% ανέφερε το ίδιο για επαγγελματίες υγείας και μόλις το 37% για ψυχολόγους.
Παράλληλα, τα άτομα του στενού περιβάλλοντος παραμένουν η πιο σημαντική πηγή στήριξης, με το 68% να επιλέγει τους φίλους και το 61% τους γονείς για τέτοιες συζητήσεις.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της γαλλικής αρχής προστασίας προσωπικών δεδομένων CNIL και του ασφαλιστικού ομίλου Groupe VYV, αφορούσε νέους 11 έως 25 ετών από τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Σουηδία και την Ιρλανδία στις αρχές του 2026.
Διαβάστε επίσης: Τεχνητή Νοημοσύνη: Όταν αρχίζει να σχεδιάζει τη ζωή
Ανησυχίες για την ψυχική υγεία και τον ρόλο της Τεχνητής Νοημοσύνης
Τα ευρήματα αναδεικνύουν αυξανόμενες ανησυχίες γύρω από την ψυχική υγεία των νέων. Περίπου το 28% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι βρίσκεται στο όριο μιας πιθανής γενικευμένης αγχώδους διαταραχής, σύμφωνα με τη μελέτη.
Περίπου το 90% των συμμετεχόντων έχει χρησιμοποιήσει στο παρελθόν εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, επικαλούμενοι τη διαθεσιμότητα και τη μη επικριτική στάση τους. Πάνω από τρεις στους πέντε χαρακτήρισαν την ΤΝ ως «σύμβουλο ζωής» ή «έμπιστο».
Ωστόσο, αυξάνονται και οι ανησυχίες για τον ψυχολογικό αντίκτυπο των εργαλείων αυτών. Ειδικοί προειδοποιούν ότι η ΤΝ δεν μπορεί να ανιχνεύσει πλήρως τα ανθρώπινα συναισθήματα ούτε να παρέχει ασφαλή υποστήριξη. Χαρακτηριστικά, η οικογένεια ενός άνδρα από τη Φλόριντα μήνυσε την Google, υποστηρίζοντας ότι το Gemini AI chatbot συνέβαλε στην επιδείνωση της ψυχικής του κατάστασης και τελικά στην αυτοκτονία του.
Οι επισημάνσεις των ειδικών
Τα αποτελέσματα δεν προκαλούν έκπληξη, όπως δήλωσε ο Λούντβικ Φράνκε Φάγιεν, ψυχολόγος και ερευνητής ψυχικής υγείας στο Karolinska Institutet της Στοκχόλμης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα σύγχρονα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα μπορούν να παράγουν απαντήσεις υψηλής ποιότητας, σε σημείο που ακόμη και επαγγελματίες δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν τις συμβουλές της ΤΝ από εκείνες των ανθρώπων ειδικών.
Επίσης, ο Φράνκε Φάγιεν προειδοποίησε, ωστόσο, κατά της αποκλειστικής εξάρτησης από chatbot για ψυχολογική υποστήριξη. Όπως σημείωσε, τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης έχουν σχεδιαστεί για αλληλεπίδραση και όχι για θεραπευτική φροντίδα, ενώ οι στόχοι των εταιρειών μπορεί να διαφέρουν από τις ανάγκες των χρηστών.
«Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να προσφέρει πληροφορίες και υποστήριξη, αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστά τις ανθρώπινες σχέσεις ή την επαγγελματική φροντίδα», τόνισε ο Φράνκε Φάγιεν και πρόσθεσε τέλος ότι:«Εάν κάποιος στραφεί σε ένα chatbot αντί να μιλήσει σε έναν γονέα, έναν φίλο ή έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας, αυτό προκαλεί ανησυχία. Δεν θέλουμε η τεχνολογία να κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται πιο μόνοι».