Η ενεργειακή φτώχεια λαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις, καθώς ένας στους 8 πολίτες αντιμετωπίζει προβλήματα πρόσβασης στο ρεύμα, με το κρύο να μετατρέπεται σε απειλή για ευάλωτα νοικοκυριά.
Δεν νομίζω να υπάρχει άνθρωπος σήμερα που να αμφισβητεί πως το κόστος της ενέργειας, όπως έχει διαμορφωθεί, έχει κάνει απρόσιτη την οικονομική κάλυψη των ενεργειακών αναγκών για πάρα πολλούς ανθρώπους.
Εύλογα λοιπόν τίθεται το ερώτημα: τί κάνουμε; Αν ήταν ένα πρόβλημα για το οποίο θα υπήρχε ορατή και συγκεκριμένη λύση, μια απάντηση, ενδεχομένως θα ήταν, κάντε λίγο υπομονή, και στο μεταξύ, όταν κρυώνετε ή όταν σας «περονιάζει» η υγρασία και πονάνε οι αρθρώσεις σας, φορέστε κανένα ρούχο παραπάνω… Μακάρι να ήταν τόσο …εύκολα τα πράγματα.
Η πρόσβαση σε υποδομές ενέργειας δεν είναι αυτονόητη, ακόμη και σήμερα στον 21ο αιώνα, για όλους τους κατοίκους του πλανήτη. Και ο πλανήτης Γη δεν είναι μόνο η Ευρώπη, η οποία μπορεί να ελπίζει σε ένα καλύτερο μέλλον- χωρίς αυτό να σημαίνει πως και η ίδια, δεν αντιμετωπίζει προβλήματα ενεργειακής φτώχειας.
1 στους 8 ανθρώπους δεν έχει πρόσβαση σε υποδομές ενέργειας
Σύμφωνα με τα στοιχεία της περιβαλλοντικής οργάνωσης Greenpeace, η πρόσβαση σε υποδομές ενέργειας ακόμα δεν είναι δεδομένη για 1 ανά 8 ανθρώπους στον πλανήτη (!). Τι σημαίνει αυτό πρακτικά; Σημαίνει πως σχεδόν ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι στη Γη δεν έχουν πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια σπίτι τους. Οι υποσαχάριες χώρες της Αφρικής αποτελούν το 75% αυτών.
Κατά την περιβαλλοντική οργάνωση, σε περιοχές, όπως στη νοτιοανατολική Ασία, υπάρχουν 45 εκατομμύρια άνθρωποι χωρίς πρόσβαση σε ηλεκτρισμό, κυρίως στην Καμπότζη και τη Μιανμάρ, όπου υπάρχουν και άλλα θέματα φτώχειας.
Επιπλέον, στην περιοχή της Μέσης Ανατολής και της βόρειας Αφρικής, περίπου 65 εκατομμύρια (από το σύνολο των 214,8) άνθρωποι δεν έχουν πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια, ενώ επιπλέον 60 εκατομμύρια πολίτες υποφέρουν από παρατεταμένες διακοπές ρεύματος και μη επαρκή παροχή ηλεκτρισμού.
Η άλλη πλευρά του προβλήματος
Υπάρχει όμως και μια άλλη πτυχή. Η μη επαρκής στέγαση, που είναι στενά συνδεδεμένη με την ενεργειακή φτώχεια, μπορεί να έχει σοβαρότατες επιπτώσεις στην υγεία, προκαλώντας ασθένειες όπως καρδιαγγειακές ή αναπνευστικές παθήσεις, άσθμα, δηλητηρίαση από μονοξείδιο του άνθρακα, χρόνια αποφρακτική πνευμονική νόσο, καρκίνο του πνεύμονα στους ενήλικες και πνευμονία στα παιδιά.
Και αυτό έχει επιπτώσεις ακόμη και στην Ευρώπη. Και κοστίζει; Πως; Η μη επαρκής στέγαση στις 27 χώρες της ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο εκτιμάται, σύμφωνα με την περιβαλλοντική οργάνωση, ότι κοστίζει συνολικά επιπλέον 194 εκατομμύρια ευρώ σε έξοδα περίθαλψης.
Η ενεργειακή φτώχεια…
Κατά τον διευθυντή της περιβαλλοντικής οργάνωσης Greenpeace Νίκο Χαραλαμπίδη, το να μην μπορείς να διασφαλίσεις την κάλυψη των ενεργειακών σου αναγκών ή το να πρέπει να επιλέξεις ανάμεσα σε θέρμανση ή σε αγορά τροφίμων για το σπίτι, είναι ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζουν εκατομμύρια νοικοκυριά παγκοσμίως.
Πλέον, οι τιμές των ορυκτών καυσίμων – και κατά συνέπεια των λογαριασμών ενέργειας – που εκτοξεύθηκαν, σπρώχνουν ακόμα περισσότερο κόσμο στην ενεργειακή φτώχεια», επισημαίνει.
Το 75% των κτηρίων της Ευρώπης
Περίπου το 75% των κτιρίων στην ΕΕ είναι ενεργειακά ανεπαρκή. Τι σημαίνει αυτό; Σύμφωνα με τον Νίκο Χαραλαμπίδη, η παραμονή σε κτίρια που δεν φωτίζονται επαρκώς και δεν έχουν σωστή θέρμανση μπορεί να συμβάλλει στην εμφάνιση κατάθλιψης, στρες και άγχους σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, επηρεάζοντας ταυτόχρονα και τις επιδόσεις στο σχολείο ή στη δουλειά.
Παιδιά και ηλικιωμένοι…
Κατά την περιβαλλοντική οργάνωση, ένα παιδί που ζει σε ενεργειακά φτωχό νοικοκυριό αντιμετωπίζει 30% μεγαλύτερο κίνδυνο για εισαγωγή σε νοσοκομείο ή πρώτες βοήθειες, ενώ είναι δυο φορές πιο πιθανό να παρουσιάσει αναπνευστικές ασθένειες εξαιτίας του κρύου και της υγρασίας στο σπίτι.
Η κακή ή ανεπαρκής στέγαση, στην οποία συνεισφέρει η ενεργειακή φτώχεια, επίσης μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα ψυχικής υγείας και επίφοβες συμπεριφορές όπως είναι η κατάχρηση αλκοόλ και ναρκωτικών ή η βία.
Επιπλέον, μια τέτοια κατάσταση είναι επικίνδυνη και για τους ηλικιωμένους, οι οποίοι είναι πιο επιρρεπείς σε υποθερμία ή σε θέματα ψυχικής υγείας, όπως κατάθλιψη, άγχος, μοναξιά και κοινωνική απομόνωση.
Η ρύπανση του αέρα σκοτώνει…
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η ρύπανση του αέρα σε εσωτερικό χώρο, που εν μέρει προκαλείται από τη χρήση επικίνδυνων ορυκτών καυσίμων όπως ο άνθρακας, η κηροζίνη ή το αέριο, ήταν υπεύθυνη για περίπου 3,2 εκατομύρια θανάτους παγκοσμίως το 2020, ανάμεσά τους και 237.000 θάνατοι παιδιών κάτω των 5 ετών.
Όπως διαβάζω, κάθε χρόνο, περίπου 4,5 εκατομμύρια άνθρωποι άνθρωποι παγκοσμίως χάνουν τη ζωή τους εξαιτίας των χαμηλών θερμοκρασιών, και η φτώχεια παίζει σημαντικό ρόλο. Μόνο στην ΕΕ, το κρύο σε εσωτερικούς χώρους ευθύνεται για περίπου 58.000 επιπλέον θανάτους ετησίως».
Υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας…
Κατά την Greenpeace, πολλά μέρη του κόσμου έχουν υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας και νοσηρότητας κατά τη διάρκεια των χειμερινών μηνών, σε σύγκριση με άλλες εποχές του χρόνου.
Άρα; Άρα όσα ρούχα και να βάλουμε δεν φθάνουν αν δεν παρθούν δραστικά μέτρα, άμεσα και οικονομικά εφικτά να υλοποιηθούν…
ΥΓ: Το πρόβλημα με το υψηλό κόστος της ενέργειας δεν υπάρχει μόνο τον χειμώνα. Υπάρχει και το καλοκαίρι με τις υψηλές θερμοκρασίες όπου το θέμα του δροσισμού/ψύξης αρχίζει να γίνεται εξαιρετικά σημαντικό για την Ελλάδα. Αλλά γι’ αυτό, θα τα πούμε όταν θα αρχίζει να ανεβαίνει ο υδράργυρος.