Το 20ό πακέτο κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας στοχεύει το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο, τον «σκιώδη στόλο», τις τράπεζες, τα κρυπτονομίσματα και τα μέταλλα
Η ΕΕ πρότεινε ένα νέο γύρο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, σε μία ακόμη προσπάθεια να εντείνει την πίεση στην υψηλής έντασης πολεμική οικονομία της Μόσχας και να την αναγκάσει να αποδεχτεί παραχωρήσεις στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
«Ενώ η Ουκρανία συνεχίζει να αμύνεται με εξαιρετικό θάρρος στο πεδίο της μάχης, το Κρεμλίνο διπλασιάζει τα εγκλήματα πολέμου, χτυπώντας σκόπιμα κατοικίες και υποδομές πολιτών», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, το απόγευμα της Παρασκευής.
Και τόνισε χαρακτηριστικά: «Πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι – η Ρωσία θα έρθει στο τραπέζι με γνήσια πρόθεση, μόνο εάν πιεστεί να το κάνει. Αυτή είναι η μόνη γλώσσα που καταλαβαίνει η Ρωσία».
Το κύριο στοιχείο στο πακέτο κυρώσεων της Επιτροπής είναι η πλήρης απαγόρευση των θαλάσσιων υπηρεσιών, με στόχο την περαιτέρω αποδυνάμωση των ενεργειακών εσόδων της Ρωσίας, τα οποία η φον ντερ Λάιεν λέει ότι θα πρέπει να εφαρμοστούν «σε συντονισμό με ομοϊδεάτες εταίρους μετά από απόφαση» σε επίπεδο G7.
Η γενική απαγόρευση, που προηγουμένως υποστήριζαν η Φινλανδία και η Σουηδία, θα απαγόρευε στις εταιρείες της ΕΕ να παρέχουν οποιοδήποτε είδος υπηρεσίας, όπως ασφάλιση, ναυτιλία ή πρόσβαση σε λιμάνια, σε πλοία που μεταφέρουν ρωσικό αργό πετρέλαιο.
Μέχρι τώρα, η ΕΕ επέτρεπε την προσφορά τέτοιων υπηρεσιών, αλλά μόνο σε δεξαμενόπλοια που συμμορφώνονται με το ανώτατο όριο τιμών της G7, το οποίο ισχύει από τον Δεκέμβριο του 2022. Το ανώτατο όριο προσαρμόστηκε πρόσφατα στα 44,10 δολάρια το βαρέλι, σε μια προσπάθεια να αντικατοπτρίσει τις τάσεις της αγοράς και να σφίξει τις «βίδες» στην πολεμική οικονομία της Ρωσίας.
Στην πράξη, η απαγόρευση θα σήμαινε ότι το ανώτατο όριο θα έπαυε ουσιαστικά να ισχύει εντός της δικαιοδοσίας της ΕΕ, καθώς οι εταιρείες θα απαγορευόταν να εξυπηρετούν όλα τα ρωσικά πλοία χωρίς εξαίρεση, ανεξάρτητα από το αν πωλούν πάνω ή κάτω από το όριο τιμής.
Η Φινλανδία και η Σουηδία είχαν υποστηρίξει ότι η απαγόρευση θα ανέβαζε σημαντικά το κόστος υλικού για τον πετρελαϊκό τομέα της Ρωσίας, θα ήταν ευκολότερο να εφαρμοστεί και θα αποτρέψει τη διάδοση πλαστών εγγράφων, τα οποία η Μόσχα χρησιμοποιεί συχνά για να παρακάμψει τους δυτικούς περιορισμούς.
Ωστόσο, δεν είναι ακόμη σαφές εάν τα άλλα κράτη μέλη θα συμφωνήσουν με αυτή την ιδέα. Να σημειωθεί ότι οποιαδήποτε απόφαση θα απαιτούσε την ομοφωνία των 27 πρωτευουσών.
Μια παρόμοια απαγόρευση θα ισχύει για τη συντήρηση και την εξυπηρέτηση ρωσικών δεξαμενόπλοιων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) και παγοθραυστικών, δήλωσε η φον ντερ Λάιεν. Οι χώρες της ΕΕ έχουν ήδη συμφωνήσει να απαγορεύσουν όλες τις εισαγωγές ρωσικού LNG έως το τέλος του τρέχοντος έτους.
Επιπλέον, 42 πλοία από τον «σκιώδη στόλο» της Μόσχας, τα ερειπωμένα πλοία που χρησιμοποιούνται για να αποφύγουν το ανώτατο όριο τιμών της G7, θα μπουν στη μαύρη λίστα, ανεβάζοντας το σύνολο σε 640.
Καταστολή της καταστρατήγησης
Εκτός από την ενέργεια, το προτεινόμενο πακέτο στοχεύει 20 ρωσικές περιφερειακές τράπεζες, καθώς και εταιρείες και πλατφόρμες που διαπραγματεύονται κρυπτονομίσματα, τα οποία το Κρεμλίνο έχει χρησιμοποιήσει για να παρακάμψει τις κυρώσεις και να δημιουργήσει εναλλακτικά συστήματα πληρωμών.
Η ΕΕ θα περιορίσει επίσης τις ρωσικές εισαγωγές μετάλλων, χημικών και κρίσιμων ορυκτών αξίας «περίπου 570 εκατομμυρίων ευρώ», σύμφωνα με τη επικεφαλής της Κομισιόν, και θα καθορίσει ποσόστωση για την αμμωνία, που χρησιμοποιείται στα λιπάσματα. Οι εξαγωγές καουτσούκ, τρακτέρ και υπηρεσίες κυβερνοασφάλειας θα μπλοκαριστούν εξίσου.
Για πρώτη φορά, πρόσθεσε η φον ντερ Λάιεν, η ΕΕ θα ενεργοποιήσει το Εργαλείο κατά της Παράκαμψης, για να απαγορεύσει τις πωλήσεις μηχανών υπολογιστών και ραδιοφώνων σε χώρες «όπου υπάρχει υψηλός κίνδυνος επανεξαγωγής αυτών των προϊόντων στη Ρωσία».
Το εργαλείο παρέμεινε ανέγγιχτο από την εισαγωγή του το 2023, παρά τα άφθονα στοιχεία καταστρατήγησης από τους γείτονες και τους πολιτικούς συμμάχους της Ρωσίας, δηλαδή την Κίνα.
Οι Βρυξέλλες επιθυμούν να έχει εγκριθεί το 20ό πακέτο κυρώσεων μέχρι τη στιγμή που η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ξεπεράσει τον τέταρτο χρόνο της, στις 24 Φεβρουαρίου. Εκείνη την ημερά, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Αντόνιο Κόστα, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, πρόκειται να ταξιδέψουν στο Κίεβο για να επιβεβαιώσουν τη συνεχή υποστήριξη της ΕΕ.
«Οι κυρώσεις μας λειτουργούν και θα συνεχίσουμε να τις χρησιμοποιούμε, έως ότου η Ρωσία ξεκινήσει σοβαρές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη. Η ασφάλεια, η ευημερία και το ελεύθερο μέλλον της Ουκρανίας βρίσκονται στην καρδιά της Ένωσής μας», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.